Cerrahi dışı seçenekler
Obezite tedavisinde ilk basamak, kişiye uygun beslenme düzeni, fiziksel aktivite ve davranış değişikliğidir. Bunlara ek olarak uygun kişilerde obezite tedavisinde kullanılan ilaçlar ve endoskopik yöntemler gündeme gelebilir. Hangi yaklaşımın uygun olduğu; vücut kitle indeksi, eşlik eden hastalıklar, önceki denemeler ve kişinin beklentileri birlikte ele alınarak belirlenir.
| Yaklaşım | Nasıl uygulanır? | Bilinmesi gerekenler |
|---|---|---|
| Beslenme ve yaşam tarzı | Diyetisyen desteğiyle beslenme düzeni, hareket ve davranış değişikliği | Tüm tedavilerin temelidir; uzun soluklu destek gerektirir. |
| İlaç tedavisi | Hekim tarafından reçete edilen ve takip edilen obezite ilaçları | Uygunluk ve yan etkiler hekimle değerlendirilir; ilaç bırakıldığında kilo geri alınabilir. |
| Endoskopik mide balonu | Endoskopi ile mideye yerleştirilen ve süre sonunda çıkarılan balon | Geçici bir yöntemdir; ilk günlerde bulantı ve kusma sık görülür. |
| Yutulabilir mide balonu | Kapsül biçiminde yutulan, midede doldurulan ve planlanan süre sonunda doğal yolla atılan balon | Cihazın ülkemizdeki ruhsat ve bulunabilirlik durumu tedavi ekibince teyit edilmelidir. |
Tabloyu yana kaydırarak inceleyebilirsiniz.
Tablo genel bilgi amaçlıdır; kişisel tedavi önerisi değildir.
Mide balonu kimler için değerlendirilebilir?
Sağlık Bakanlığı Obezite ve Metabolik Cerrahi Klinik Protokolü (2026), endoskopik yöntemlerin diyet ve egzersizle yeterli sonuç alınamayan kişilerde; VKİ 30 kg/m² ve üzerinde ya da obeziteye bağlı bir hastalıkla birlikte VKİ 27–29,9 kg/m² aralığında, yaşam tarzı değişikliğiyle birlikte değerlendirilebileceğini belirtir. Protokol ayrıca VKİ 50 kg/m² ve üzerindeki bazı kişilerde, ameliyat öncesinde kilo vermeye yardımcı bir "köprü tedavisi" olarak kullanılabileceğini ifade eder.
Uluslararası endoskopi dernekleri (ASGE–ESGE, 2024) de benzer eşikler tanımlar. Uygunluk; mide ile ilgili önceki ameliyatlar, büyük mide fıtığı, aktif ülser, bazı ilaçların kullanımı ve genel sağlık durumu gibi etkenler de dikkate alınarak belirlenir.
VKİ (BMI) HesaplamaVücut kitle indeksiniz, değerlendirmenin yalnızca bir parçasıdır. Hesaplama sonucu tanı ya da tedavi önerisi değildir.Ne beklenmeli?
Sağlık Bakanlığı protokolünde, balon uygulamalarında 6–12 aylık dönemde toplam vücut ağırlığının yaklaşık %5–13'ü düzeyinde kilo kaybı bildirildiği aktarılmaktadır. Bu değerler çalışmalardan elde edilen ortalama aralıklardır; kişisel bir hedef ya da söz değildir. Sonuç, balonla birlikte sürdürülen beslenme ve yaşam tarzı değişikliğine büyük ölçüde bağlıdır ve balon çıkarıldıktan sonra kilo geri alımı sık görülür.
Balon sonrası ilk günlerde beslenme için Mide balonu sonrası beslenme yazısına, tüp mide ile farklar için Mide balonu ile tüp mide arasındaki temel farklar yazısına bakabilirsiniz.
Olası riskler
Endoskopik yöntemler cerrahiye göre daha az girişimsel olsa da risksiz değildir. İlk günlerdeki bulantı ve kusmanın yanında; nadiren mide ülseri, balonun kendiliğinden sönmesi ve bağırsağa ilerlemesi, balonun aşırı şişmesi, pankreatit ya da mide delinmesi gibi ciddi durumlar bildirilmiştir. ABD Gıda ve İlaç Dairesi (FDA) de sıvı dolu balonlarda aşırı şişme ve pankreatit risklerine dikkat çeken bilgilendirmeler yayımlamıştır.
Ne zaman acil başvurulmalı?
Balon uygulaması sonrasında şiddetli ve geçmeyen karın veya sırt ağrısı, sıvıları dahi tutamama, kanlı kusma, karında şişlik ile birlikte gaz-gaita çıkaramama, ateş ya da idrar renginde belirgin değişiklik gibi durumlarda vakit kaybetmeden tedavi ekibinize veya en yakın acil servise başvurun.
Kaynaklar
- T.C. Sağlık Bakanlığı. Obezite ve Metabolik Cerrahi Klinik Protokolü – Revizyon 01 (Nisan 2026) (2026). Resmi kurum · Erişim: 25 Eylül 2026
- Jirapinyo P, et al. ASGE–ESGE guideline on primary endoscopic bariatric and metabolic therapies for adults with obesity. Gastrointest Endosc 2024;99(6):867–885.e64 (2024). DOI: 10.1016/j.gie.2023.12.004. PMID: 38639680. Kılavuz · Erişim: 25 Eylül 2026
- Ali MR, et al. ASMBS position statement on intragastric balloon therapy endorsed by SAGES. Surg Obes Relat Dis 2016;12(3):462–467 (2016). DOI: 10.1016/j.soard.2015.12.026. PMID: 27056407. Kılavuz · Erişim: 25 Eylül 2026
- U.S. Food and Drug Administration. FDA In Brief: Postmarket update on liquid-filled intragastric balloons (2020) (2020). Resmi kurum · Erişim: 25 Eylül 2026
- National Institute for Health and Care Excellence. Endoscopic sleeve gastroplasty for obesity. HealthTech guidance HTG711 (2024) (2024). Kılavuz · Erişim: 25 Eylül 2026
- Sonmez A, et al. Türkiye Consensus Report on the Multidisciplinary Obesity Treatment in Adults. Obes Facts 2025;18(5):514–534 (2025). DOI: 10.1159/000545605. PMID: 40179846. Bilimsel yayın · Erişim: 25 Eylül 2026
